مطالعه جدید نشان میدهد نوزادانی که از نظر ژنتیکی در معرض خطر ابتلا به اوتیسم و بیشفعالی هستند، اگر در سال اول زندگی دو نوع باکتری مفید را در روده خود کسب کنند، احتمال بروز نشانههای این اختلالات در آنها کمتر است. این یافته نویدبخش، آینده استفاده از پروبیوتیکها را برای کاهش خطر این اختلالات روشن میکند.
گفتوگوی ژنها با باکتریهای روده؛ کشف کلید طلایی پیشگیری
از لحظه تولد، تریلیونها باکتری شروع به جمعشدن در روده نوزاد میکنند. همزمان، سازوکارهای مولکولی در بدن تعیین میکنند کدام ژنها فعال باشند. اکنون پژوهشگران دریافتند این دو سامانه یعنی باکتریهای روده (میکروبیوم) و سازوکارهای تنظیم ژن (اپیژنتیک) ممکن است با هم کار کنند و بر رشد مغز در اوایل زندگی تأثیر بگذارند.
این مطالعه که در مجله سِل پرس بلو منتشر شده، نشان داد تغییراتی که در بدو تولد در تنظیم ژنها وجود دارد، میتواند بر رشد باکتریهای روده در سال اول زندگی تأثیر بگذارد. هین مین تون، نویسنده همکار این مطالعه، میگوید: «میخواستیم ببینیم ژنها و باکتریهای روده چگونه در اوایل زندگی تعامل میکنند و آیا این تعامل میتواند بر خطر ابتلای کودک به اوتیسم و بیشفعالی تأثیر بگذارد یا خیر.»
دو باکتری محافظ؛ لاشنوسپیرا و پاراباکتروئیدس در خط مقدم دفاع
پژوهشگران نمونههای خون بند ناف ۵۷۱ نوزاد و دادههای باکتریهای روده ۹۶۹ نوزاد را در سنین ۲، ۶ و ۱۲ ماهگی تحلیل کردند. نتایج نشان داد نوزادانی که از نظر ژنتیکی در معرض خطر بالاتر ابتلا به اوتیسم و بیشفعالی بودند، در صورتی که در سال اول زندگی دو نوع باکتری مفید را در روده خود به دست میآوردند، احتمال بروز نشانههای این اختلالات در آنها کمتر میشد:
- باکتری لاشنوسپیرا پکتینوشیزا (Lachnospira pectinoschiza)
- باکتری پاراباکتروئیدس دیستازونیس (Parabacteroides distasonis)
فرانسیس کا لیونگ چان، نویسنده ارشد این مطالعه، تأکید میکند: «برخی باکتریها اثر محافظتی دارند. این یافته هیجانانگیز است؛ زیرا نشان میدهد شاید در آینده بتوان از طریق رژیم غذایی یا پروبیوتیکها از رشد سالم کودک حمایت کرد.»
از تولد تا سه سالگی؛ پنجرهای طلایی برای مداخله
دکتر تون میگوید: «زیربناهای سلامت مغز خیلی زود، حتی قبل از تولد، شکل میگیرند؛ اما نمیخواهیم مردم فکر کنند مسیر رشد کودک از بدو تولد قطعی و تغییرناپذیر است. این اختلالات علل متعددی دارند و ما فقط بخش کوچکی از یک پازل بزرگ را کشف کردهایم.»
دو نکته کلیدی این پژوهش:
- وضعیت ژنتیکی نوزاد در بدو تولد (مربوط به عواملی مانند روش زایمان، طول مدت بارداری و آلرژیهای مادر) میتواند خطر ابتلا به اوتیسم و بیشفعالی را افزایش دهد
- حضور باکتریهای خوب در روده میتواند این خطر ژنتیکی را کاهش دهد
دکتر سیو چین انگ، نویسنده اول این مطالعه، میگوید: «هدف نهایی، توسعه روشهای ساده و بیخطر مانند پروبیوتیکها است که بتوانند به رشد باکتریهای سالم روده کمک کنند و خطر اختلالات عصبی-رشدی را کاهش دهند.» پژوهشگران در حال پیگیری وضعیت کودکان این مطالعه هستند و تأکید میکنند برای تأیید این یافتهها به پژوهشهای بیشتری نیاز است. با این حال، این کشف گامی بلند در جهت پیشگیری از اوتیسم و بیشفعالی از طریق مداخلات زودهنگام و کمهزینه محسوب میشود.
مهرنوش پاشا
مهرنوش پاشا نویسنده و تولیدکننده محتوای تخصصی در حوزه سلامت، زیبایی و مراقبتهای دهان و دندان است که با تمرکز بر ارائه اطلاعات علمی، کاربردی و قابل اعتماد، به ارتقای آگاهی مخاطبان کمک میکند. او با رویکردی مبتنی بر منابع معتبر پزشکی و استانداردهای روز، تلاش دارد مطالبی دقیق، بهروز و قابل فهم برای عموم خوانندگان ارائه دهد.
تجربه و تخصص
مهرنوش پاشا در زمینه نگارش مقالات سلامت و زیبایی، بهویژه موضوعات مرتبط با بهداشت دهان و دندان، مراقبتهای پوستی و سبک زندگی سالم فعالیت مستمر دارد. تجربه او در تولید محتوای آموزشی برای وبسایتها و مجلات تخصصی باعث شده مطالبش علاوه بر جنبه علمی، از نظر کاربردی نیز برای مخاطبان مفید باشد.
رویکرد حرفهای
در نگارش مقالات، او بر اصول زیر تأکید دارد:
استفاده از منابع علمی معتبر و بهروز
سادهسازی مفاهیم تخصصی برای مخاطب عمومی
ارائه توصیههای ایمن و مبتنی بر شواهد
پرهیز از ادعاهای اغراقآمیز در حوزه سلامت و زیبایی
هدف از فعالیت در نوبیدنت
هدف مهرنوش پاشا از همکاری با مجله سلامتی و زیبایی نوبیدنت، ارائه محتوایی قابل اعتماد است که به خوانندگان کمک کند تصمیمهای آگاهانهتری درباره سلامت و زیبایی خود بگیرند. او باور دارد دسترسی به اطلاعات صحیح، نخستین گام در مسیر پیشگیری و مراقبت مؤثر است.
