در یک پیشرفت علمی چشمگیر، پژوهشگران به سرنخهای جدیدی برای تشخیص زودهنگام بیماری پارکینسون دست یافتهاند. مطالعهای که اخیراً در نشریه معتبر iScience منتشر شده، نشان میدهد تغییرات ظریف در ترکیب فلزات موجود در تارهای موی انسان میتواند به عنوان یک نشانگر زیستی غیرتهاجمی و بسیار امیدوارکننده برای شناسایی این بیماری عصبی پیشرونده به کار رود. این کشف میتواند راه را برای مداخلات درمانی مؤثرتر و بهبود کیفیت زندگی بیماران هموار سازد.

نشانگرهای فلزی پنهان در مو: کلیدی برای تشخیص بیماری پارکینسون
تشخیص دقیق و زودهنگام بیماری پارکینسون همواره یکی از چالشهای اصلی در پزشکی مدرن بوده است. با این حال، پژوهش جدید به سرپرستی «مینگ لی» از دانشگاه هِبِی چین، افقهای تازهای را گشوده است. در این تحقیق، نمونههای موی ۶۰ بیمار مبتلا به پارکینسون با گروه کنترل شامل افراد سالم همسن مقایسه شد. نتایج حیرتانگیز بود: در موی بیماران مبتلا به بیماری پارکینسون، میزان آهن و مس بهطور معناداری کمتر و در مقابل، سطح منگنز و آرسنیک بیشتر از افراد سالم مشاهده شد.
چیزی که مو را به یک نشانگر منحصر به فرد تبدیل میکند، توانایی آن در ذخیره طولانیمدت فلزات سنگین و عناصر مختلف است. برخلاف آزمایشهای خونی، بزاق یا ادرار که وضعیت لحظهای بدن را نشان میدهند، مو بازتابی تاریخی و پایدارتر از وضعیت بیوشیمیایی بدن ارائه میدهد که میتواند اطلاعات ارزشمندی در مورد بیماری پارکینسون فاش کند.
ارتباط پیچیده روده، آهن و بیماری پارکینسون
اگرچه علت دقیق بیماری پارکینسون هنوز به طور کامل مشخص نیست، مطالعات پیشین ارتباط آن را با عوامل متعددی از جمله موارد زیر برجسته ساختهاند:
عدم تعادل باکتریهای روده
رژیمهای غذایی سرشار از غذاهای فرآوریشده
قرار گرفتن در معرض آلایندههای محیطی مانند آفتکشها
پژوهشگران در آزمایشهای تکمیلی روی مدلهای موشی مبتلا به حالتی شبیه به بیماری پارکینسون، کاهش سطح آهن در مو را مشاهده کردند. این کاهش با اختلال در عملکرد روده ارتباط تنگاتنگی داشت. در این موشها، سد رودهای تضعیف شده بود، ژنهای مرتبط با جذب آهن فعالیت کمتری نشان میدادند و در مقابل، ژنهای مربوط به جذب آهن توسط میکروبها فعالتر شده بودند؛ وضعیتی که میتواند به کمبود گسترده آهن در بدن و در نهایت به پیشرفت بیماری پارکینسون منجر شود.
این یافتهها با مشاهدات انسانی نیز همخوانی دارد، چرا که تغییرات میکروبیوم روده در بیماران انسانی سالها پیش از تشخیص بالینی بیماری پارکینسون دیده میشود. به نظر میرسد یک ارتباط تنگاتنگ و حیاتی میان روده و مغز در بروز این بیماری وجود دارد و تارهای مو میتوانند نشانههایی از این تعامل پنهان را به ثبت برسانند. در میان تمام تغییرات فلزی مشاهده شده، کاهش آهن در مو پایدارترین و برجستهترین یافته بود که بر اهمیت ارتباط بین میکروبیوم روده و ژنهای تنظیمکننده متابولیسم آهن در پاتولوژی بیماری پارکینسون تأکید دارد.
نقش احتمالی آرسنیک در پیشرفت بیماری پارکینسون
افزایش سطح آرسنیک در موی بیماران مبتلا به بیماری پارکینسون نیز موضوعی قابل توجه است. این مسئله میتواند با مواجهههای محیطی مرتبط باشد. در این مطالعه، بیماران گزارش دادند که بیشتر از برخی مواد غذایی مانند دل و جگر و انواع خاصی از غذاهای دریایی مصرف میکنند؛ موادی که پتانسیل بالاتری برای حاوی بودن آرسنیک دارند. این یافتهها، نتایج یک مرور مطالعاتی جامع در سال ۲۰۲۵ را نیز تقویت میکند که شواهدی از اختلال در تنظیم آهن در مغز، خون و روده بیماران پارکینسون را گزارش کرده بود.
آینده تشخیص بیماری پارکینسون: از آزمایشگاه تا بالین
با وجود این کشفهای هیجانانگیز، پژوهشگران تأکید میکنند که برای تأیید این الگو در جمعیتهای بزرگتر و روشن شدن سازوکارهای دقیق ارتباط کمبود آهن و ظهور بیماری پارکینسون، تحقیقات بیشتری لازم است. این مطالعه گام مهمی در جهت توسعه روشهای تشخیص زودهنگام و غیرتهاجمی بیماری پارکینسون محسوب میشود. شاید در آیندهای نزدیک، تنها تحلیل یک تار مو بتواند سرنخهای حیاتی را برای مبارزه با این بیماری پیچیده عصبی در اختیار پزشکان قرار داده و کیفیت زندگی میلیونها نفر را بهبود بخشد.
مطالب مرتبط
- این عادات مخرب شما را زودتر پیر میکند؛ از خودانتقادی تا تنهایی
- بازنگری در واردات کولبری محصولات آرایشی؛ هشدار نسبت به ورود محصولات نامناسب
- چرا مسواک زدن به تنهایی نمیتواند بوی بد دهان را ریشهکن کند؟
- نور آبی باعث پیری زودرس پوست میشود و آنتیاکسیدانها راه مقابله را هموار میکنند

مهرنوش پاشا
مهرنوش پاشا نویسنده و تولیدکننده محتوای تخصصی در حوزه سلامت، زیبایی و مراقبتهای دهان و دندان است که با تمرکز بر ارائه اطلاعات علمی، کاربردی و قابل اعتماد، به ارتقای آگاهی مخاطبان کمک میکند. او با رویکردی مبتنی بر منابع معتبر پزشکی و استانداردهای روز، تلاش دارد مطالبی دقیق، بهروز و قابل فهم برای عموم خوانندگان ارائه دهد.
تجربه و تخصص
مهرنوش پاشا در زمینه نگارش مقالات سلامت و زیبایی، بهویژه موضوعات مرتبط با بهداشت دهان و دندان، مراقبتهای پوستی و سبک زندگی سالم فعالیت مستمر دارد. تجربه او در تولید محتوای آموزشی برای وبسایتها و مجلات تخصصی باعث شده مطالبش علاوه بر جنبه علمی، از نظر کاربردی نیز برای مخاطبان مفید باشد.
رویکرد حرفهای
در نگارش مقالات، او بر اصول زیر تأکید دارد:
-
استفاده از منابع علمی معتبر و بهروز
-
سادهسازی مفاهیم تخصصی برای مخاطب عمومی
-
ارائه توصیههای ایمن و مبتنی بر شواهد
-
پرهیز از ادعاهای اغراقآمیز در حوزه سلامت و زیبایی
هدف از فعالیت در نوبیدنت
هدف مهرنوش پاشا از همکاری با مجله سلامتی و زیبایی نوبیدنت، ارائه محتوایی قابل اعتماد است که به خوانندگان کمک کند تصمیمهای آگاهانهتری درباره سلامت و زیبایی خود بگیرند. او باور دارد دسترسی به اطلاعات صحیح، نخستین گام در مسیر پیشگیری و مراقبت مؤثر است.
